Densytometria, czyli ocena gęstości mineralnej kości, to ważne badanie wykorzystywane w diagnostyce osteoporozy.

Proste badanie

Badanie jest wykonywane za pomocą aparatu rentgenowskiego, który emituje niewielką dawkę promieniowania. Nie wymaga ono wielu przygotowań ze strony pacjenta, nie trzeba być na czczo, ale warto włożyć luźną odzież, która ułatwi odsłonięcie badanego obszaru ciała, i pamiętać o tym, by w polu badania nie znalazły się metalowe przedmioty: suwaki, haftki, klamerki. Najczęściej wykonywane jest badanie szyjki kości udowej lub odcinka lędźwiowego kręgosłupa, rzadziej kości nadgarstka lub przedramienia. W dniu badania nie należy przyjmować preparatów zawierających wapń. Konieczny jest dystans czasowy od wykonania niektórych badań, np. 2 dni od wykonania tomografii komputerowej z tzw. kontrastem – o to, czy przebyte w ostatnim czasie badania mogą być przeciwwskazaniem do densytometrii, trzeba koniecznie zapytać personel medyczny.

Densytometrię można wykonać bezpłatnie na podstawie skierowania na NFZ od lekarza specjalisty: reumatologa, geriatry lub z poradni osteoporozy. Czasami organizowane są akcje bezpłatnych badań dedykowanych seniorom.

Ważny wskaźnik

Zmniejszanie się gęstości mineralnej naszych kości jest naturalnym procesem fizjologicznym związanym ze starzeniem się organizmu i rozpoczyna się zazwyczaj ok. 45. roku życia, ale przebiega w różnym tempie, na co ma wpływ wiele czynników. Jednym z nich jest maksymalna gęstość kości osiągnięta w okresie dojrzewania. Proces ten przyspieszają m.in.: dieta uboga w wapń, niedobór witamin – przede wszystkim witaminy D, palenie tytoniu i nadużywanie alkoholu, siedzący tryb życia lub unieruchomienie przez dłuższy czas w łóżku. Bardziej narażone na szybką utratę gęstości mineralnej kości są kobiety w wieku pomenopauzalnym i osoby, u których przypadki tej choroby wystąpiły w rodzinie. Na liście czynników przyspieszających rozwój choroby są również zaburzenia hormonalne, np. nadczynność tarczycy, i długotrwałe przyjmowanie niektórych leków, np. glikokortykosteroidów.

Osteoporoza jest niebezpieczna, ponieważ często przez długi czas nie daje żadnych objawów, a jej pierwszym sygnałem jest złamanie kości, np. kręgów, nadgarstka lub szyjki kości udowej. Ostatni rodzaj złamania jest szczególnie niebezpieczny dla seniorów, ponieważ wiąże się z koniecznością operacji i długotrwałej rehabilitacji, a często z utratą pełnej sprawności. Dlatego wynik densytometrii jest ważnym, choć niejedynym, sygnałem, informującym o kondycji naszego układu kostnego, a w konsekwencji o stopniu zagrożenia osteoporozą.

Badanie nie wystarczy

Osteoporozy całkowicie nie da się wyleczyć, dlatego o profilaktykę choroby, która może dramatycznie pogorszyć jakość życia, trzeba zadbać zawczasu. Jeden z warunków to racjonalna dieta, która powinna zawierać odpowiednią ilość wapnia oraz witaminy D niezbędnej do jego wchłaniania. Chociaż organizm produkuje witaminę D pod wpływem promieniowania słonecznego, to w naszym klimacie dni słonecznych, zwłaszcza jesienią i zimą, jest mało, dlatego potrzebna jest suplementacja. Aktywność fizyczna, konieczna w profilaktyce wielu chorób, jest niezbędna również w tym przypadku, a u osób, u których wynik densytometrii odbiega od normy, trzeba wdrożyć profesjonalną rehabilitację.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej.